VVD VoorU! buitenspel bij coalitievorming Son en Breugel ondanks gelijke verkiezingsuitslag
PolitiekSon en Breugel - De vorming van een nieuw gemeentebestuur in Son en Breugel zorgt voor politieke discussie. Dit blijkt uit het verkenningsverslag van Gaby van den Biggelaar dat zij vrijdag 3 april presenteerde. Zij gaf aan met alle partijen goede gesprekken te hebben gevoerd. Maar dat de conclusie moet zijn dat VVD VoorU!, ondanks een verkiezingsuitslag van vijf zetels, gelijk aan winnaar Dorpsvisie (88 stemmen meer) geen deel zal uitmaken van een beoogde coalitie in Son en Breugel.
Redactie: Adrie Neervoort
Tijdens de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 spraken inwoners zich duidelijk uit. Dorpsvisie en VVD VoorU! kwamen beiden uit op vijf zetels, gevolgd door CDA (3), D66 (2) en GroenLinks/PvdA (Nu PRO) (2). Een uitslag die opriep tot verandering, zou de conclusie kunnen zijn. Daarmee leek een samenwerking tussen de twee grootste partijen voor de hand te liggen. Toch wijst het advies van de verkenner een andere richting op.
In haar rapport concludeert Van den Biggelaar dat het grootste draagvlak binnen de raad ligt bij een voortzetting van het huidige bestuur, bestaande uit Dorpsvisie, CDA en GroenLinks/PvdA. Deze combinatie zou opnieuw het college moeten vormen, mogelijk aangevuld met een constructie waarbij D66 betrokken wordt. VVD VoorU! blijft daarmee buiten beeld.
Afwijking van verkiezingsuitslag
De keuze om VVD VoorU! niet op te nemen in de coalitie roept vragen op over de interpretatie van de verkiezingsuitslag. Met een gelijk aantal zetels als Dorpsvisie vertegenwoordigt de partij immers een even groot deel van de kiezers. Toch wordt deze politieke realiteit in de voorgestelde bestuursvorming niet duidelijk.
In het verslag wordt erkend dat recht doen aan de verkiezingsuitslag een belangrijk argument is in de gesprekken tussen partijen. Tegelijkertijd blijkt dat fracties verschillend naar die uitslag kijken. Waar de één wijst op de gelijke zetelverdeling, benadrukken anderen vooral stabiliteit en continuïteit. Dat laatste lijkt uiteindelijk de doorslag te hebben gegeven. Meerdere fracties spraken tijdens de verkennende gesprekken de wens uit voor een stabiel en ervaren bestuur, met partijen die al eerder hebben samengewerkt. Factoren als vertrouwen, bestuursstijl en onderlinge verhoudingen wegen daarbij zwaarder dan de loutere zetelverdeling.
Stabiliteit boven representatie
Volgens de verkenner draait de keuze voor de voorgestelde coalitie vooral om bestuurlijke stabiliteit. Begrippen als betrouwbaarheid, loyaliteit en samenwerking keren nadrukkelijk terug in het verslag. Fracties geven aan dat een goed functionerend bestuur niet alleen afhankelijk is van verkiezingscijfers, maar ook van de manier waarop partijen samenwerken. Het uitsluiten van VVD VoorU! betekent dat een aanzienlijk deel van de kiezers niet vertegenwoordigd is. Daarmee ontstaat het beeld dat de verkiezingsuitslag deels terzijde wordt geschoven ten gunste van bestuurlijke voorkeuren.
Weinig inhoudelijke verschillen
Opvallend is dat inhoudelijke verschillen tussen partijen nauwelijks een rol spelen. Uit het verslag blijkt juist dat er brede overeenstemming bestaat over belangrijke thema’s zoals woningbouw, mobiliteit, duurzaamheid en sociaal beleid. Er zijn weinig principiële blokkades die samenwerking in de weg staan.
Juist dat maakt de keuze om VVD VoorU! buiten de coalitie te houden des te opvallender. Volgens de verkenner ligt de sleutel niet in inhoud, maar in vertrouwen en bestuursstijl. Dat zijn minder tastbare factoren, maar blijken doorslaggevend in de uiteindelijke afweging.
Geen raadsbreed akkoord
Naast de samenstelling van het bestuur is ook gekeken naar de vorm van samenwerking. Waar in de vorige periode werd gewerkt met een raadsbreed akkoord, lijkt daar nu weinig draagvlak voor. Meerdere partijen geven aan alleen aan zo’n akkoord te willen deelnemen als zij ook bestuurlijk verantwoordelijkheid dragen.
Gaby van den Biggelaar tijdens de presentatie van het verkenningsverslag . - Wil Feijen
Daarom wordt nu vooral ingezet op een traditioneel coalitieakkoord. Dit zou duidelijkheid moeten bieden over rollen en verantwoordelijkheden, maar betekent ook dat partijen buiten de coalitie, zoals VVD VoorU!, meer in de oppositie terechtkomen.
Vervolgstappen
De gemeenteraad staat nu voor de taak om het advies van de verkenner te bespreken en te bepalen hoe de formatie wordt voortgezet. Daarbij zal ook blijken of er nog ruimte is om het draagvlak voor de voorgestelde coalitie te verbreden.
Daarmee staat VVD VoorU! vooralsnog buitenspel, ondanks een verkiezingsuitslag die anders doet vermoeden. De komende periode zal duidelijk maken hoe deze keuze uitpakt voor het politieke klimaat in Son en Breugel, en blijft mogelijk alles bij het oude.
