Waarom voorkeursrecht in deel van Breeakker?

Son en Breugel - Aanstaande donderdag zal de gemeenteraad van Son en Breugel een beslissing nemen over het voornemen van het college om het voorkeursrecht toe te passen in een deel van de Breeakker. Willie Horden, gemeenteraadslid namens Dorpsvisie, wil graag toelichten wat de achtergronden zijn van dit voornemen en waarom de gemeente voor het eerst gebruik wil maken van de WVG (Wet voorkeursrecht gemeente).

Redacteur: Jürgen Feuerriegel

Volgens Willie staat de gemeente voor een enorm dilemma als het gaat om de opgave meer woningen binnen Son en Breugel te realiseren. Er is weinig bouwgrond beschikbaar en derhalve moet gezocht worden naar oplossingen op reeds bestaande bouwgrond. De woningnood is groot en het huidige woonaanbod is niet meer passend bij de vraag. Starters en ouderen willen graag wonen in kleinere en betaalbare woningen, en die zijn er nauwelijks in ons dorp.

Dat betekent dat de gemeente gebieden moet aanwijzen waar op langere termijn aan deze opgave kan worden voldaan. Als zij dat niet doet, laat zij de ontwikkeling van de woningmarkt de vrije loop. “Commerciële partijen bouwen bij voorkeur grote woningen voor mensen die dat kunnen betalen. Maar als gemeente willen wij graag ook de mensen aan een woning helpen die het minder breed hebben. En vele ouderen willen graag naar een kleiner huis en stellen dan hun huidige grote huis beschikbaar aan gezinnen bijvoorbeeld. Bovendien willen wij het groene karakter van de Breeakker behouden”, licht Willie toe.

Feit is dat er in het aangewezen gebied ca. 80% huurwoningen zijn (de meeste in het bezit van woningcorporaties) en slechts 20% koopwoningen. De meeste woningen zijn twee-onder-een-kap, ook de huurhuizen die vroeger gebouwd werden voor de werknemers van Philips, met veel woonoppervlakte en grote tuinen. Woningcorporatie Woonbedrijf heeft al eerder aangegeven dat zij de betrokken woningen in de Breeakker op termijn zouden willen afstoten. In dit gebied kunnen dus in de toekomst meer mensen in kleine en betaalbare eenheden gehuisvest worden zonder dat je daarmee het karakter van de wijk gaat aantasten.

“Als gemeente willen wij graag binnenkort aan tafel met de bewoners van de wijk om samen een nieuw plan te maken voor de toekomst, en dat moet binnen anderhalf jaar lukken”, vertelt Willie, “en deze termijn wil Dorpsvisie ook opnemen in het besluit, ook al staat in de wet een maximale termijn van drie jaar voor de planontwikkeling.”

Waarom werden de bewoners door de gemeente overvallen?
Betrokkenen ontvingen een aangetekende brief van de gemeente zonder enige uitleg. Volgens Willie is dit echt fout gegaan en had de gemeente in een toelichtende brief moeten uitleggen dat je bij de toepassing van de wet onaangekondigd moet handelen om te voorkomen dat marktpartijen de gemeente voor zijn.

Hoe zit dat met de verkoop?
Het voorkeursrecht bepaalt alleen dat de huiseigenaar een aanbiedingsplicht heeft richting gemeente als er sprake van verkoop is. Het gaat dus helemaal niet om verplichte verhuizing of verplichte verkoop. Alleen als de eigenaar zelf wenst te verkopen is de wet van toepassing en daarbij geschiedt de verkoop aan de gemeente altijd voor de marktconforme waarde van de woning. In het uiterste geval bepaalt de rechter de verkoopprijs, en diens uitspraak is bindend, ook voor de gemeente.

Is het erfrecht van toepassing?
Ja, het erfrecht gaat boven de Wet voorkeursrecht gemeente, en dat wil zeggen dat een eigenaar het huis te allen tijde kan nalaten aan erfgenamen in de eerste en tweede lijn.

Welke rechten hebben huurders?
Huurders hebben uiteraard huurbescherming en dat betekent dat de gemeente de bestaande huurcontracten moet overnemen als zij de woning van een woningcorporatie of een verhuurder in de vrije sector heeft gekocht.

Willie Horden, zelf woonachtig in de Breeakker, begrijpt heel goed dat de mensen geschrokken zijn van de manier waarop de gemeente dit heeft gecommuniceerd. Hij benadrukt wel dat de gemeente het voorkeursrecht nodig heeft als zij op lange termijn de opgave van meer woningen waar wil kunnen maken. En dus hoopt hij dat een meerderheid in de gemeenteraad voor zal stemmen.